Ile kofeiny ma espresso? Pojedyncze, doppio, lungo i americano — arabika vs robusta

Ile kofeiny ma espresso?

Pojedyncze espresso (30 ml) ze 100% arabiki ma ok. 60–80 mg kofeiny, EFSA przyjmuje 80 mg dla porcji 60 ml, a baza USDA ok. 64 mg na 30 ml. Doppio ma dwa razy tyle, lungo i americano prawie tyle samo co espresso, bo powstają z tej samej dawki kawy. Espresso z robusty ma ok. 110–150 mg, bo jej ziarno zawiera niemal dwa razy więcej kofeiny.

Rozpiętość 60–80 mg bierze się z dawki, jaką ekspres mieli na jedną porcję: ok. 7–8 g przy ustawieniu „łagodna” i 10–11 g przy „mocna”. W kawiarnianej kolbie na podwójny shot idzie 16–20 g, więc tamtejsze espresso ma na porcję więcej, 120–160 mg, nawet gdy w filiżance jest te same 30 ml.

Wskazówka: Jeśli chcesz mniej kofeiny z automatu, zmniejsz siłę kawy (mniejsza dawka) albo zmień ziarno na 100% arabikę. Przycisk „lungo” i dolewanie wody nie zmieniają dawki, rozcieńczają tę samą kofeinę w większej objętości.

Skąd bierze się kofeina w espresso: dawka, nie objętość

Kofeina w filiżance to iloczyn dawki zmielonej kawy, zawartości kofeiny w ziarnie i tego, jaką jej część woda zdąży wypłukać, objętość napoju jest skutkiem, nie przyczyną. Prosty rachunek: 9 g arabiki o zawartości 1,2% kofeiny to 108 mg kofeiny w koszyku. Espresso wypłukuje jej większość, ale nie całość, w krótkim, 25–30-sekundowym parzeniu do filiżanki trafia zwykle 70–85%, czyli 75–90 mg; przy dawce 8 g i jaśniejszym ziarnie schodzimy do 60–70 mg.

To tłumaczy trzy rzeczy, które zaskakują najczęściej. Ristretto ma mniej kofeiny niż espresso, bo woda ma mniej czasu, choć na mililitr jest mocniejsze. Lungo ma niewiele więcej, bo dodatkowa woda dociąga resztkę kofeiny, której krótkie espresso nie zdążyło zabrać, ale to kilka procent, nie drugie tyle. I cappuccino ma tyle samo co espresso, z którego powstało, mleko niczego nie dodaje ani nie odejmuje. Co espresso różni od lungo i americano poza kofeiną, opisujemy w artykule espresso, lungo i americano.

---

Zobacz też: Czy espresso jest mocne, cztery znaczenia słowa „mocna” i w którym espresso wygrywa | Kofeina w kawie: dane laboratoryjne dla dripa, moki i cold brew

---

Tabela: kofeina w espresso, doppio, lungo, americano, przelewie, cold brew i rozpuszczalnej: arabika vs robusta

Aby porównać kofeinę w różnych napojach, należy patrzeć na dawkę kawy w wierszu, nie na objętość w filiżance, i na gatunek ziarna, bo robusta podwaja każdą liczbę. Wartości poniżej są orientacyjne dla typowych dawek; kolumna „robusta” to przeliczenie z zawartości kofeiny w ziarnie (ok. 1,2–1,5% arabika, ok. 2,2–2,7% robusta).

Napój	Dawka kawy	Objętość	100% arabika	100% robusta
Ristretto	8–10 g	15–20 ml	ok. 45–65 mg	ok. 85–120 mg
Espresso pojedyncze (automat)	8–11 g	30–40 ml	ok. 60–80 mg	ok. 110–150 mg
Espresso pojedyncze (kolba, połowa doppio)	8–10 g	25–30 ml	ok. 60–80 mg	ok. 110–150 mg
Doppio	16–20 g	50–60 ml	ok. 120–160 mg	ok. 220–290 mg
Lungo	8–11 g	80–120 ml	ok. 65–90 mg	ok. 120–165 mg
Americano (espresso + woda)	8–11 g	150–250 ml	ok. 60–80 mg	ok. 110–150 mg
Cappuccino, latte (1 espresso)	8–11 g	150–250 ml	ok. 60–80 mg	ok. 110–150 mg
Kawa przelewowa, drip	12–15 g	200 ml	ok. 90–150 mg (EFSA: 90 mg)	ok. 165–275 mg
Cold brew (koncentrat 1:1 z wodą)	15–20 g na porcję	200 ml	ok. 100–150 mg	ok. 185–275 mg
Kawa rozpuszczalna	1,5–2 g proszku	200 ml	ok. 50–90 mg	rozpuszczalna to zwykle blend z robustą

Dwa wnioski praktyczne. Po pierwsze, doppio ze 100% robusty (220–290 mg) przekracza w jednej filiżance 200 mg, które EFSA podaje jako bezpieczną pojedynczą dawkę dla zdrowego dorosłego. Po drugie, „mała czarna” z automatu to jedna z lżejszych porcji kofeiny w tej tabeli, duży kubek z przelewu albo szklanka cold brew niosą jej dwa razy więcej. Ile takich porcji mieści się w 400 mg dziennie, liczymy w artykule ile kaw dziennie można pić.

Arabika vs robusta: ile kofeiny jest w ziarnie

Ziarno arabiki zawiera ok. 1,2–1,5% kofeiny w suchej masie, ziarno robusty ok. 2,2–2,7%, zakresy różnią się między badaniami i regionami, ale proporcja „robusta ma niemal dwa razy więcej” powtarza się wszędzie. Kofeina jest dla rośliny naturalnym pestycydem; robusta rośnie niżej, w cieplejszym i wilgotniejszym klimacie, gdzie owadów jest więcej, i wytwarza jej więcej.

Stopień palenia prawie tego nie zmienia: kofeina jest stabilna termicznie i nie „wypala się” w ciemnym paleniu. Ciemniej palone ziarno jest lżejsze, więc odmierzane objętością, jak w automacie, daje minimalnie mniej kofeiny na porcję; odmierzane wagą, odrobinę więcej. Różnica polega na tym, że gatunek zmienia kofeinę o 80–100%, a palenie o kilka procent. Skąd biorą się pozostałe różnice między gatunkami, body, goryczka, crema, kwasowość, opisaliśmy w artykule arabica vs robusta.

Ważne: Napis „100% arabica” na paczce nie oznacza mało kofeiny, a „intensywność 10” nie oznacza dużo. Intensywność na opakowaniach opisuje palenie i goryczkę. Ilość kofeiny czytaj ze składu: udział robusty w procentach to jedyna liczba na paczce, która o niej mówi.

---

Przeczytaj również: Mocna kawa: która najmocniejsza, intensywność na paczce a kofeina | Kawa a zdrowie: co meta-analizy mówią o 3–5 filiżankach dziennie

---

Ile kofeiny mają nasze kawy w espresso: przeliczenie ze składu

Nasze kawy podajemy w przedziałach przeliczonych ze składu, nie jako zmierzone wartości, nie mamy pomiarów laboratoryjnych per ziarno i nie udajemy, że mamy. Punkt wyjścia to pojedyncze espresso z automatu z dawki 8–11 g; dla 100% arabiki przyjmujemy 60–80 mg, a każdy procent robusty w blendzie podnosi wynik proporcjonalnie do różnicy 1,2% wobec 2,2% w ziarnie.

Kawa CRAFTBE	Skład	Pojedyncze espresso	Doppio	Pozycja na skali
Wdzięczny Jeż, Mądra Sowa, Szykowny Borsuk, Dostojny Łoś, Pomocna Pszczoła, Poranny Słowik	100% arabika	ok. 60–80 mg	ok. 120–160 mg	najmniej
Troskliwy Żubr	80% arabika / 20% robusta	ok. 70–95 mg	ok. 140–190 mg	odrobinę więcej
Zgrabny Ryś	70% arabika / 30% robusta	ok. 75–100 mg	ok. 150–200 mg	więcej
Szlachetny Bóbr	40% arabika / 60% robusta	ok. 90–120 mg	ok. 180–240 mg	o połowę więcej niż arabika
Dziki Dzik	30% arabika / 70% robusta	ok. 95–125 mg	ok. 190–250 mg	blisko robusty
Szarmancki Niedźwiedź	100% robusta	ok. 110–150 mg	ok. 220–290 mg	najwięcej, doppio powyżej 200 mg

Wniosek dla ekspresu automatycznego jest prosty: ta sama dawka i ten sam przycisk dają od 60 do 150 mg kofeiny zależnie od tego, co jest w pojemniku na ziarno. Kto pije cztery espresso dziennie z Niedźwiedzia, jest przy 440–600 mg, czyli powyżej 400 mg EFSA; kto pije cztery z Sowy, przy 240–320 mg. Jeśli szukasz kawy na wieczór, sprawdź też kawę bezkofeinową: pojedyncze espresso z dekafu ma zwykle 2–5 mg kofeiny.

Najczęstsze pytania o kofeinę w espresso

Ile kofeiny ma pojedyncze espresso? Ok. 60–80 mg ze 100% arabiki z dawki 8–11 g; z kolby kawiarnianej, gdzie doppio robi się z 16–20 g, porcja to 120–160 mg.

Czy doppio ma dwa razy więcej kofeiny? Tak, bo powstaje z podwójnej dawki kawy, z arabiki 120–160 mg, ze 100% robusty 220–290 mg.

Czy lungo ma więcej kofeiny niż espresso? O kilka procent, ta sama dawka, więcej wody. Americano ma dokładnie tyle, co espresso, z którego powstało.

Ile kofeiny ma espresso z robusty? Ok. 110–150 mg w pojedynczej porcji. Blendy plasują się między arabiką a robustą proporcjonalnie do udziału robusty.

Czy espresso bezkofeinowe ma zero kofeiny? Nie, zwykle 2–5 mg w porcji; przepisy UE dopuszczają w palonym dekafie do 0,1% kofeiny.

Trzy punkty na skali kofeiny: do wyboru ziarna pod swoje espresso

Jeśli liczysz kofeinę, wybieraj po składzie, nie po intensywności na paczce. Poniżej trzy kawy z trzech miejsc naszej skali: czysta arabika, blend 40/60 i czysta robusta.

Kawa ze środka skali

Zobacz też

• Kofeina w kawie, dane laboratoryjne dla metod parzenia i pułapka ristretto
• Czy espresso jest mocne, stężenie, dawka, smak i kofeina to cztery różne „moce”
• Ile kaw dziennie można pić, 400 mg przeliczone na napoje z automatu
• Espresso, lungo i americano, czym się różnią poza kofeiną
• Arabica vs robusta, skąd biorą się różnice w smaku i składzie
• Kawa a zdrowie, co nauka mówi o codziennym piciu
• Kawa bezkofeinowa: metody dekofeinizacji i ile kofeiny zostaje

---

Masz pytania? Napisz: bok@craftbe.pl